We kennen allemaal die ene collega, dat stroef lopende team of die vergadering waarin je denkt: hoe zijn we hier in hemelsnaam terechtgekomen?
Slechte samenwerking. Je voelt het sneller dan je het kunt uitleggen. Het is die onderhuidse spanning. Die eindeloze vergaderingen waarin niemand echt iets zegt.
Dat project dat vastloopt, terwijl iedereen zijn best doet. Of dat team waarin alles ogenschijnlijk ‘goed gaat’, maar waarin je stiekem hoopt dat je volgende klus in een ander team is.
Mijn visie als spreker samenwerken
Maar wat zijn nou echt de gevolgen van een slechte samenwerking? En waarom is het belangrijk om hier als organisatie, team of leider actief iets aan te doen? Als spreker samenwerken deel ik graag gedachten en ervaringen daarover.
1. Energieverlies en verminderde motivatie
Een slechte samenwerking kost bakken energie. Niet alleen resultaatgerichte energieverlies (denk aan vergaderingen zonder richting), maar vooral mentaal. Als je het gevoel hebt dat je constant moet opletten wat je zegt, of als niemand echt luistert naar jouw inbreng, dan ga je vanzelf minder delen. En minder doen.
Onderzoek van Gallup laat zien dat teams met weinig onderling vertrouwen en verbinding meer ziekteverzuim, hoger verloop en lagere productiviteit laten zien. Geen toeval: je werkplezier verdwijnt als je je niet veilig en gehoord voelt.
2. Creativiteit en vernieuwing drogen op
Goede samenwerking is als zuurstof voor vernieuwing. Je hebt elkaar nodig om te brainstormen, om elkaar uit te dagen en om te spelen met ideeën. In teams waar samenwerking stroef is, verdwijnt die creativiteit. Mensen houden hun ideeën voor zich of denken: laat maar, dat roep ik niet nog een keer.
En dat is zonde. Want in een wereld die steeds sneller verandert, zijn het juist de teams die durven botsen, proberen en falen, die nieuwe oplossingen vinden.
3. Psychologische onveiligheid
Een van de belangrijkste voorspellers van goed functionerende teams is psychologische veiligheid. Harvard-onderzoeker Amy Edmondson beschreef dit als: de mate waarin teamleden zich veilig voelen om risico’s te nemen, vragen te stellen en fouten toe te geven zonder angst voor afwijzing.
In teams waar samenwerking niet lekker loopt, zie je vaak het tegenovergestelde:
- Mensen durven geen vragen meer te stellen.
- Kritiek wordt persoonlijk genomen.
- Problemen worden onder het tapijt geveegd.
En dan wordt leren onmogelijk. Want zonder openheid, geen groei.
4. Isolatie en eilandjesgedrag
Slechte samenwerking leidt niet alleen tot frustratie binnen teams, maar ook tussen teams. Teams sluiten zich af, communiceren slecht met andere afdelingen en denken: wij regelen het zelf wel. Dat klinkt daadkrachtig, maar in werkelijkheid zorgt het voor inefficiëntie, dubbele werkdruk en gemiste kansen.
In mijn lezingen als spreker samenwerken noem ik dit graag de ‘ik-eilanden’: teams of individuen die zelf overleven, maar het collectieve geheel laten zinken.
5. Een cultuur van middelmatigheid
Misschien wel het grootste gevaar van slechte samenwerking?
Het wordt normaal. Mensen nemen afstand, houden zich stil, trekken hun eigen plan.
De samenwerking is niet spectaculair slecht, maar gewoon… matig. En dat is gevaarlijk. Want in een wereld die vraagt om wendbaarheid en collectieve denkkracht, heb je meer nodig dan alleen ‘het redt zich wel’.
Je hebt echte verbinding nodig. Spanningsveld durven opzoeken. Verschillen benutten. Samen spelen én samen bouwen.
Wat kun je doen als de samenwerking niet goed loopt?
Het goede nieuws? Slechte samenwerking is geen eindstation. Het is een uitnodiging om te kijken wat er beter kan. En vaak begint dat met een simpel gesprek.
Hier zijn drie eerste stappen:
- Zeg wat je ziet, zonder oordeel.
Benoem gedrag (“We praten langs elkaar heen”) in plaats van schuld (“Jij luistert nooit”). - Werk aan open communicatie.
Dit kan op allerlei manieren. Experimenteer met kleine gewoonten en rituelen om te zorgen voor openheid. Denk aan: check-ins, gelijke spreektijd in vergaderingen (iedereen is evenveel aan het woord), oefen met elkaar open vragen te stellen en nodig mensen uit om hun mening te delen. Verwacht geen grote veranderingen binnen een week, maar op de lange termijn zijn deze er wel! - Vraag naar wat mensen nodig hebben.
Niet: wat moet er anders? Maar: wat zou het makkelijker maken voor jou om samen te werken? - Gebruik het conflict als ingang.
Wrijving is niet verkeerd. Het is een teken dat iets schuurt. En dus in beweging wil komen.
Slechte samenwerking vraagt om betere gesprekken
Als spreker samenwerken zie ik het keer op keer: de grootste transformaties beginnen vaak met kleine openingen. Een eerlijk gesprek. Een andere structuur. Een moment van echt luisteren.
Wil je als organisatie of team groeien in samenwerking? Overweeg eens een spreker samenwerken
Of zoek je een spreker die op een inspirerende en onderbouwde manier het thema samenwerking tot leven brengt?
Neem contact met me op.
Samen zetten we de eerste stap. Want het alternatief (blijven hangen in slechte samenwerking) kunnen we ons simpelweg niet permitteren.